Motyw zagłady

Motyw zagłady

Zagłada stała się typowym dla literatury powojennej tematem. Najważnieszym obowiązkiem moralnym pisarzy było w tym czasie danie świadectwa, opisanie zdarzeń, osądzenie win, utrwalenie śladu po ludziach anonimowo zgładzonych, podjęcie próby ocalenia ich imion i twarzy. Masowa i z nieludzką systematycznością przeprowadzona eksterminacja Żydów, tragedia nie mająca odpowiednika w historii  była tematem trudnym do opisania dla wilu twórców. Pisarze stanęli wobec braku języka jakim, jakim można byłoby mówić o doświadczeniu zagłady. Nie zabrakło jednak twórców, którzy podjęli trud przedstawienia Holokaustu.

Literatura podmiotu

  • Medaliony – Zofia Nałkowska
  • Opowiadania – Tadeusz Borowski
  • Rozmowy z katem – Kazimierz Moczarski
  • Zdążyć przed panem Bogiem – Hanna Krall
  • Osmaleni – Irit Amiel
  • Adama Czerniakowa Dziennika getta warszawskiego
  • Tworki – Marek Bieńczyk
  • Koń Pana Boga – Wilhelm Dichter
  • Odpływający ogród – Ida Fink
  • Dziennik 12 czerwca 1942 – 1 sierpnia 1944 – Anna Frank
  • Czarne Sezony – Michał Głowiński
  • Żydowska wojna – Henryk Grynberg
  • Żywe i martwe morze – Adolf Rudnicki
  • Zagłada – Piotr Szewc

Literatura przedmiotu

  • Polonistyka 2004, nr 4
  • P. Śliwiński, Zagłada, „Polonistyka” nr 1, 2004 dodatek Matura 2005 – egzamin wewnętrzny, s. 18-20.
  • J. Leociak – Tekst wobec zagłady (O relacjach z getta warszawskiego), Warszawa 1997
  • Literatura na świecie, 2004, nr 1-2
  • Literatura polska wobec zagłady, Red. A. Brodzka-Wald, D. Krawczyńska, J. Leociak, Warszawa 2001.
  • J. Wróbel, Tematy żydowskie w prozie polskiej 1939 – 1987, Kraków 1991
  • K. Kuczyńska-Koschany, Symbol Zagłady, materia cierpienia. Drzewo i Drewno Tadeusza Różewicza // Polonistyka. ? 2004, nr 10, s. 36-40
  • J. Błoński, Prawodawca sztuki i prorok zagłady ? Stanisław Ignacy Witkiewicz / W: PROZAICY dwudziestolecia międzywojennego: sylwetki / red. Bolesław Faron. ? Warszawa: Wiedza Powszechna, 1974. ? S. 751-769
  • M. Inglot, U źródeł literackich obrazów wielkiej zagłady // Język Polski w Szkole Średniej 1996/1997, nr 4, s. 17-23
  • A.H. Rosenfeld, Podwójna śmierć. Rozważania o literaturze Holocaustu, Warszawa 2003
  • M. Czermińska, Opowiedzieć powstanie, opowiedzieć zniszczenie: (o ?Pamiętniku? Mirona Białoszewskiego) / W: LITERATURA wobec wojny i okupacji: studia / red. Michał Głowiński, Janusz Sławiński. ? Wrocław: Ossolineum, 1976. ? S. 103-121. ? (Z Dziejów Form Artystycznych w Literaturze Polskiej)
  • A. Tokarczyk, Czterech jeźdźców Apokalipsy. ? Warszawa: Iskry, 1988. ? 192 s. ISBN 83-20-70623-8
  • B. Przynuszała, Opis Zagłady ? ?opowieść negatywna? // Polonistyka. ? 2001, nr 10, s. 607-612

Film

  • Korczak – reż. Andrzej Wajda
  • Katyń – reż. Andrzej Wajda
  • Pożegnanie z Marią – Filip Zylber
  • Śmierć miasta – Władysław Szpilman

Ważne pojęcia

Antysemityzm – postawa wyróżniająca się niechęcią, nienawiścią, nieufnością do Żydów, żwyiąca się uprzedzeniem stereotypem, przekonaniem o światowym wpływaniu elit żydowskich na politykę i ekonomię

Holokaust – zagłada Żydów

Dodaj komentarz