Klasycyzm:
Pojęcie klasycyzm pochodzi od łac. classicus - wzorcowy, pierwszorzędny, doskonały. Jako pierwszy wprowadził je Horacy. To naśladowanie sztuki klasycznej, która została uznana za doskonałą w epokach następnych. Cechy sztuki klasycznej:
- harmonia,
- piękno,
- spokój,
- symetria,
- umiar.
Z upływem czasu miano klasycyzmu zaskarbiły sobie także nowe prądy artystyczne epok późniejszych, która nawiązywały do wzorców antycznych.
Nawiązania do starożytności w epokach późniejszych:
- Boska komedia - Dante Alighieri
- Ulisses - J. Joyce
- Oprawa posłów greckich, Pieśni - J. Kochanowski
- Monachomachia - I. Krasicki
- Oda do miłości, Konrad Wallenrod, Dziady cz. III, Pan Tadeusz - A. Mickiewicz
- Fortepian Szopena, Coś ty Atenom zrobił Sokratesie - C.K. Norwid
- Quo vadis - H. Sienkiewicz
- Faraon, Lalka - B. Prus
- Ludzie bezdomni - S. Żeromski
- Akropolis, Achilles, Powrót Odysa, Noc listopadowa - S. Wyspiański
- Prometeusz - K. Przerwa - Tetmajer
- Chłopi - S. Reymont
- Prometeusz, Odys, Przedśpiew - L. Staff
- Sokrates tańczący - J. Tuwim
- Nitka Ariadny, Nike - M. Pawlikowska - Jasnorzewska
- Stary Prometeusz, O Troi, Do Marka Aurelego, Do Apollina, Dedal i Ikar, Apollo i Marsjasz, Powrót Prokonsula,Dlaczego klasycy? - Z. Herbert
- Na murach Troi - S. Dobrowolski
- Mitologia, Dysk olimpijski, Rzym czarodziejski, Przygody Odyseusza, Eros na Olimpie - J. Parandowski
- Laur olimpijski - K. Wierzyński
- Wciąż o Ikarach głoszą, Nike - E. Bryll
- Nike - W. Baraniewski
- Ikar - S. Grochowiak
- Hereklit, Antygona - Cz. Miłosz
- Godzina Antygony - A. Swiniarski
- W rzece Heraklita - W. Szymborska
- Prawa i obowiązki - T. Różewicz
Nawiązania do Biblii w epokach późniejszych:
- Boska komedia - Dante Alighieri
- Raj utracony - J. Milton
- Mistrz i Małgorzata - M. Bułhakow
- Imię róży - Umberto Eco
- Bogurodzica
- Pieśni, Psalmy - J. Kochanowski
- Rytmy - M. Sęp - Szarzyński
- Kazania - P. Skarga
- Psalmodia polska - W. Kochowski
- Krótkość żywota, Błąd ludzki - D. Naborowski
- Dziady cz. III, Księgi narodu i pielgrzymstwa polskiego - A. Mickiewicz
- Hymn Smutno mi Boże!, Balladyna - A. Słowacki
- Nie- boska komedia - Z. Krasiński
- Fortepian Szopena, Pielgrzym w Hebronie - C.K. Norwid
- Quo vadis, Potop (motyw potopu) - H. Sienkiewicz
- Chłopi - W.S. Reymont (motyw siewcy)
- Przedwiośnie - S. Żeromski (motyw ziemi obiecanej)
- Hymny - J. Kasprowicz
- Pamiętnik Adama i Ewy - M. Twain
- U wrót doliny, Siódmy anioł, Modlitwa pana Cogito - Z. Herbert
- Wieża, Drugie przejście - G. Herling-Grudziński
- Mała apokalipsa - T. Konwicki
- Kain i Abel - K. Iłłakowiczówna
- Dar, Piosenka o końcu świata - Cz. Miłosz
- Nie wiedzieli - J. Twardowski
- Żona Lota, Na wieży Babel - W. Szymborska
- Żal - J. Czechowicz
|